DepressieNet.

Over depressie

Depressie is een veelvoorkomende aandoening die een grote impact kan hebben op hoe je je voelt, denkt en functioneert in het dagelijks leven. Het kan iedereen overkomen en uit zich bij iedereen anders. Op deze pagina vind je betrouwbare en begrijpelijke informatie over depressie, de symptomen en mogelijke behandelingen.

Thuisarts logo

Deze informatie komt van Thuisarts.

Ik heb een depressie

In het kort

  • Praat met je huisarts bij een depressie.
  • Deze dingen helpen:
    • elke dag dingen op vaste tijden doen
    • elke dag naar buiten gaan
    • meer bewegen
    • praten en dingen doen met andere mensen
  • Je krijgt een behandeling van de praktijkondersteuner, een psycholoog of met medicijnen.

Depressie

Wat is een depressie?

Bij een depressie heb je 1 van deze klachten of allebei:

  • een somber gevoel
  • veel minder zin om dingen te doen en veel minder plezier

Dit heb je bijna elke dag, het grootste deel van de dag en langer dan 2 weken.

Je hebt daarbij ook een aantal van deze klachten:

  • Je hebt het gevoel dat je niks waard bent. Of je voelt je schuldig over dingen.
  • Je voelt je heel moe en hebt minder energie.
  • Je kunt minder goed nadenken, je aandacht ergens bij houden of beslissingen nemen.
  • Je voelt je onrustig en wilt steeds bewegen. Of je hebt juist geen energie om te bewegen.
  • Je eet minder of juist meer. Je bent daardoor afgevallen of zwaarder geworden.
  • Je slaapt heel veel. Of je slaapt slecht.
  • Je hebt gedachten aan de dood of zelfmoord.

De dingen die je elke dag doet, gaan vaak moeilijker. Bijvoorbeeld je werk, studie, voor je kind of ouders zorgen en contact met mensen.

Waardoor krijg je een depressie?

Een depressie kan komen door deze dingen:

  • je karakter
    Je karakter heeft invloed op hoe je je voelt. Misschien pieker je veel, wil je alles heel goed doen en vraag je niet zo snel om hulp. Zulke eigenschappen maken de kans op een depressie groter.
  • problemen die veel stress geven
    Bijvoorbeeld zorgen over geld, problemen in je relatie, problemen met je kind, of je werk kwijtraken.
  • erge dingen die gebeuren
    Bijvoorbeeld geweld of een nare ervaring met seks meemaken.
  • andere klachten of ziektes zoals angst, pijn, diabetes, overgewicht of kanker. Die maken de kans op een depressie ook groter.
  • sommige medicijnen, zoals het medicijn propranolol bij hoge bloeddruk en het medicijn pravastatine bij een hoog cholesterol. Ook voorbehoedmiddelen met hormonen kunnen somberheid als bijwerking hebben.
  • je DNA
    Het DNA in je cellen kan een grotere kans op depressies geven. Je hebt een grotere kans op een depressie als meer mensen in je familie een depressie hebben gehad.

Wat kun je zelf doen bij een depressie?

Bij een depressie kun je zelf dingen doen om je beter te voelen:

Dingen op vaste tijden doen

Het helpt om elke dag dingen op vaste tijden te doen:

  • Sta op tijd op.
  • Eet elke dag op dezelfde tijden.
  • Ga op tijd naar bed. En het liefst op een vaste tijd. Dat is belangrijk voor je slaap en je stemming. Kijk voor meer adviezen bij beter slapen.

Lijst met dingen die je gaat doen

Dingen doen is moeilijker bij een depressie. Maak daarom een lijst met dingen die je gaat doen. Bijvoorbeeld voor een week.

  • Zet erop hoe laat je gaat opstaan, eten en naar bed gaat.
  • Zet er ook andere dingen op. Zoals naar buiten gaan of iets schoonmaken in huis. En wanneer je gaat werken of iets anders moet doen.
  • Kies ook dingen die je prettig vindt of vond om te doen. Misschien een tijdschrift lezen of een film kijken? Of een stukje wandelen, eten met een vriend? 
    Zet ook zo’n activiteit op je lijst.

Zorg dat je dagen niet te vol en te zwaar worden. En doe evenveel ontspannende dingen als dingen die moeten.

Elke dag naar buiten

Ga elke dag naar buiten. Natuur en groen geven ontspanning. Ook bewegen geeft je een beter gevoel. Ga bijvoorbeeld regelmatig naar een tuin of park in de buurt. Of maak een wandeling in het bos.

Bewegen

Bewegen helpt om je beter te voelen:

  • Probeer een half uur per dag te bewegen. Lukt dat niet, begin dan rustig aan. Ga langzaam steeds iets meer doen.
    Ga bijvoorbeeld wandelen of tuinieren. Of loop of fiets naar de winkel voor je boodschappen.
  • Je kunt ook gaan sporten. Vooral hardlopen helpt om je beter te voelen. Stevig wandelen of hard fietsen is ook goed. Zwemmen of dansen ook. 
    Zo gaat je hart wat sneller kloppen en adem je sneller. Dit helpt om je minder depressief en fitter te voelen. Ook slaap je er beter door.
  • Bekijk de video over bewegen.

Geen alcohol of drugs

Drink geen alcohol en gebruik geen drugs. Dat helpt om beter te worden van een depressie.

Contact met andere mensen

Heb je mensen om je heen met wie je kunt praten? Bijvoorbeeld een vriend of collega? Praat over je gevoel. Vaak helpt dat. 
Spreek ook af om regelmatig iemand te bellen. Of om even naar iemand toe te gaan.

Door de depressie ga je misschien slecht over jezelf denken. Praat over dat gevoel met andere mensen. Meestal veranderen zulke gevoelens na een tijdje. Ook doordat je erover praat.

Blijven werken

Blijven werken is vaak beter dan een tijdje stoppen met werken.

Bel of mail met je bedrijfsarts om te bespreken hoe je kunt blijven werken. Soms moet er iets veranderen aan je werk. Je gaat bijvoorbeeld halve dagen werken, of je doet alleen de taken die voor jou makkelijk zijn. Met je werkgever spreek je af hoe je je werk gaat doen.
Moet je toch tijdelijk stoppen met werken? Bespreek dan met de bedrijfsarts hoe je weer aan het werk kunt. Je herstelt sneller en beter als je blijft werken.

Blijven studeren

Blijven studeren is vaak beter dan een tijdje stoppen met je studie.

Bespreek met je mentor of decaan hoe je kunt blijven studeren. Soms moet er iets veranderen. Je gaat bijvoorbeeld wat minder doen. Moet je toch tijdelijk stoppen met studeren? Bespreek dan samen hoe je zo snel mogelijk weer kunt beginnen.

Behandeling bij een depressie

Vraag hulp bij een depressie. Je kiest samen met je huisarts welke behandeling bij jou past:

Heb je veel en erge klachten? Of ook veel last van angst bijvoorbeeld? Dan kun je het beste naar een psycholoog gaan. Je huisarts kan je doorsturen. 
Bij een erge depressie kun je ook medicijnen tegen depressie krijgen.

De keuzehulp over depressie kan je helpen kiezen.

Winterdepressie

Heb je elk jaar in de herfst en winter klachten? Kijk bij behandeling van winterdepressie.

Depressie na je bevalling

Heb je net een baby gekregen? Kijk bij depressie na je bevalling.

Kunnen medicijnen en voorbehoedmiddelen met hormonen je somber of depressief maken?

Sommige medicijnen hebben somberheid en depressie als bijwerking. Zoals propranolol en pravastatine.

  • Bespreek het met je huisarts als je hier last van hebt. Misschien kun je stoppen met het medicijn of een ander medicijn krijgen.

Ook voorbehoedmiddelen met hormonen kunnen somberheid als bijwerking hebben. Bijvoorbeeld een hormoonspiraal en de pil. Die kunnen somberheid soms erger maken.

  • Bespreek het met je huisarts als je hier last van hebt.
  • Vaak is het voorbehoedmiddel niet de enige oorzaak van somberheid of depressie.
  • Samen kijk je daarom of er ook andere dingen zijn waardoor je je somber voelt.
  • Daarna kies je wat je wilt: doorgaan met het voorbehoedmiddel of een voorbehoedmiddel kiezen zonder hormonen. Bijvoorbeeld een koperspiraal.

Helpt sint-janskruid bij een depressie?

Sint-janskruid helpt misschien bij een depressie. Toch kun je het beter niet gebruiken.

Sint-janskruid heeft namelijk veel nadelen:

  • Het is niet bekend wat er precies in middelen met sint-janskruid zit. En of ze veilig zijn.
  • Sint-janskruid gaat niet samen met bepaalde medicijnen. Bijvoorbeeld niet met de pil, bloedverdunners, hartmedicijnen, kalmerings-middelen en cholesterol-verlagers. Je kunt erge bijwerkingen krijgen als je sint-janskruid slikt samen met dit soort medicijnen.
  • Sint-janskruid gaat ook niet samen met medicijnen tegen depressie.

Hoe lang duurt een depressie?

Een depressie kan maanden duren.
Bij de helft van de mensen is de depressie binnen 6 maanden over. 
Bij de andere helft duurt de depressie langer dan 6 maanden. 
Soms duurt een depressie langer dan 2 jaar (lange depressie).

Kan een depressie terugkomen?

Soms komt een depressie weer terug. 
Daarom kijk je aan het eind van je behandeling hoe je een volgende depressie snel kunt herkennen. En wat je zelf kunt doen om te zorgen dat de depressie niet terugkomt.

Wanneer bellen bij een depressie?

Bel direct de huisarts, de huisartsen-spoedpost of 112 als je plannen hebt om een einde aan je leven te maken. 
Je kunt ook dag en nacht 113 bellen. Dit is gratis. Of met iemand chatten via 113.nl.

Bel ook direct de huisarts of huisartsen-spoedpost als je een psychische crisis hebt. Of iemand anders moet voor je bellen.

Bel je huisarts of andere behandelaar om een afspraak te maken in 1 van deze situaties:

  • De depressie wordt erger.
  • Je krijgt ook last van angst. Of angsten worden erger.
  • Je ervaart de wereld als vreemd en eng. Je hoort, ziet of denkt vreemde dingen. Dit kan het begin van een psychose zijn.
  • Je denkt vaak dat je niet meer wilt leven of je denkt vaak aan de dood.
  • Je slikt medicijnen en je krijgt veel last van bijwerkingen.
  • Je voelt je na de depressie heel vrolijk, goed en sterk. Je slaapt weinig. Het kan zijn dat je een bipolaire stoornis hebt.

Meer informatie over depressie

Over anti-depressiva

  • Informatie over medicijnen bij psychische ziektes: KenMed
  • Check of je met jouw medicijn mag rijden: Rij veilig met medicijnen
  • Ben je 70 jaar of ouder? Lees meer over stoppen met medicijnen tegen depressie op Apotheek.nl.

Over deze tekst

Artsen en tekstschrijvers van Thuisarts hebben deze informatie gemaakt met:

Lees wie de informatie van Thuisarts maakt.
Lees wat een richtlijn is en hoe die wordt gemaakt.

Bron: Thuisarts.nl

Ik heb een lange depressie

In het kort

  • Bij een lange depressie voel je je jaren somber.
  • Praat regelmatig met je huisarts of de praktijkondersteuner over hoe het met je gaat.
  • Probeer goed voor jezelf te zorgen.
  • Blijf de dingen doen die je elke dag doet.

Wat is een lange depressie?

Bij een lange depressie voel je je 2 jaar of langer somber. Daarbij heb je ook 2 of meer andere klachten van een depressie. Zoals slecht slapen en moe zijn. Je klachten kunnen soms een tijd minder zijn of weg.

Het lukt je waarschijnlijk wel om te werken, te studeren of je andere dagelijkse dingen te doen. Maar doordat je bijna steeds depressieve klachten hebt, kan het wel zwaar voelen.

Waardoor kan een depressie lang duren?

Een depressie kan komen door je DNA, je karakter, problemen die veel stress geven en ziektes. Bij depressie lees je daar meer over. Vooral als er veel van deze oorzaken zijn, kan een depressie lang duren.

De kans op een lange depressie is groter bij 1 of meer van deze dingen:

  • De depressie is zo erg dat je niet meer de dingen kunt doen die je normaal elke dag doet.
  • Je hebt een lichamelijke ziekte die niet meer overgaat.
  • Je hebt weinig steun van mensen om je heen.
  • Je hebt als kind seksueel misbruik meegemaakt. Of je hebt als kind zorg, aandacht en liefde gemist (verwaarlozing). 

Bij ouderen duurt een depressie vaker langer. Bij psychische klachten bij ouderen lees je meer over hoe dat komt.

Behandeling van een lange depressie

Als een depressie lang duurt, blijft behandeling belangrijk. Dit kan met therapie bij een psycholoog en met medicijnen tegen depressie (anti-depressiva). Je kunt ervoor kiezen om niet te stoppen met je medicijn.

Goed voor jezelf zorgen

Probeer ook goed voor jezelf te zorgen met de adviezen bij een depressie. Zoals:

  • elke dag dingen op vaste tijden doen
  • elke dag naar buiten gaan
  • genoeg bewegen
  • praten en dingen doen met andere mensen
Bespreken hoe het gaat

Maak regelmatig een afspraak met je huisarts of de praktijkondersteuner. Je kunt dan bespreken hoe het gaat. Dat geeft je steun. En de kans is groter dat je je dagelijkse dingen kunt blijven doen, zoals je werk of zorgen voor iemand.

Ben je op oudere leeftijd? Lees meer bij psychische klachten als je ouder bent.

Hoe gaat het verder bij een lange depressie?

Je blijft waarschijnlijk altijd gevoelig voor depressieve klachten. De klachten kunnen soms erger worden. Merk je dat? Maak een afspraak bij je huisarts, praktijkondersteuner of andere behandelaar.

Wanneer bellen bij een depressie?

Bel direct de huisarts, de huisartsen-spoedpost of 112 als je plannen hebt om een einde aan je leven te maken. 
Je kunt ook dag en nacht 113 bellen. Dit is gratis. Of met iemand chatten via 113.nl.

Bel ook direct de huisarts of huisartsen-spoedpost als je een psychische crisis hebt. Of iemand anders moet voor je bellen.

Bel je huisarts of andere behandelaar om een afspraak te maken in 1 van deze situaties:

  • De depressie wordt erger.
  • Je krijgt ook last van angst. Of angsten worden erger.
  • Je ervaart de wereld als vreemd en eng. Je hoort, ziet of denkt vreemde dingen. Dit kan het begin van een psychose zijn.
  • Je denkt vaak dat je niet meer wilt leven of je denkt vaak aan de dood.
  • Je slikt medicijnen en je krijgt veel last van bijwerkingen.
  • Je voelt je na de depressie heel vrolijk, goed en sterk. Je slaapt weinig. Het kan zijn dat je een bipolaire stoornis hebt.

Meer informatie over depressie

Over anti-depressiva
  • Informatie over medicijnen bij psychische ziektes: KenMed
  • Check of je met jouw medicijn mag rijden: Rij veilig met medicijnen
  • Ben je 70 jaar of ouder? Lees meer over stoppen met medicijnen tegen depressie op Apotheek.nl.

Over deze tekst

Artsen en tekstschrijvers van Thuisarts hebben deze informatie gemaakt met:

Lees wie de informatie van Thuisarts maakt.
Lees wat een richtlijn is en hoe die wordt gemaakt.

Bron: Thuisarts.nl

Iemand die ik goed ken heeft een depressie

In het kort

  • Hulp van andere mensen zoals jij is belangrijk voor iemand met een depressie.
  • Luister vooral. En durf dingen te vragen. Ook of iemand gedachten aan zelfmoord heeft.
  • Stel regelmatig voor om samen iets actiefs te doen, zoals wandelen.
  • Zorg ook goed voor jezelf.

Waarom is steun belangrijk voor iemand met een depressie?

Hulp van andere mensen zoals jij is belangrijk voor iemand met een depressie:

  • Iemand kan dan beter met de eigen klachten omgaan.
  • Contact blijven houden met andere mensen helpt. Daardoor kan die persoon zich beter voelen.
  • Krijgt iemand een behandeling? Met jouw steun kan die persoon de behandeling beter volhouden. En zich daardoor steeds beter voelen. Lees meer over hoe je iemand steunt bij de behandeling.

Iemand met een depressie is maandenlang somber en heeft nergens zin in. Daarbij heeft die persoon bijvoorbeeld een leeg, moe en onrustig gevoel. Ook kan iemand gedachten over zelfmoord hebben.

Lees over wat een depressie is. Dan kun je iemand beter begrijpen. Je kunt ook de video bekijken.

Ben je jong en heeft 1 van je ouders een depressie? Ga dan naar steun als je ouders psychische problemen hebben.

Hoe steun je iemand met een depressie?

Deze dingen kun je doen om iemand met psychische klachten te steunen:

Luisteren
  • Luister naar wat iemand vertelt.
  • Misschien weet je niet wat je moet zeggen. Dan kun je dat gewoon zeggen: ‘Ik weet niet wat ik moet zeggen. Maar ik ben er voor je.’
  • Vraag of iemand wil praten of liever iets anders wil: bijvoorbeeld samen een wandeling maken, muziek luisteren of juist stil zijn en niets hoeven.
  • Durf vragen te stellen als: ‘Hoe voel je je vandaag?’ of: ‘Waar denk je aan?’
Beter niet doen
  • Probeer de ander niet op te vrolijken. Die voelt zich dan niet begrepen en kan zich nog vervelender gaan voelen.
  • Doe niet alsof de somberheid niet erg is. Zeg dus niet: ‘Het valt wel mee.’
  • Kom niet meteen met oplossingen of tips.
Praten over zelfmoord
  • Denken aan zelfmoord kan horen bij een depressie. Je kunt zeggen dat je je zorgen maakt en vragen: ‘Denk je wel eens: zo wil ik niet verder leven?’ of ‘Denk je wel eens aan zelfmoord?’ Wacht niet tot iemand daar zelf over begint. 
    Je hoeft niet bang te zijn dat je iemand op het idee van zelfmoord brengt. Dat is niet zo. Veel mensen zeggen dat ze opgelucht waren toen iemand het aan ze vroeg. Praten over zelfmoord maakt de kans op zelfmoord niet groter. Het kan die kans zelfs kleiner maken.
    Kijk verder bij iemand die ik ken denkt aan zelfmoord.
  • Wil je leren hoe je met iemand praat over zelfmoord en hoe je kunt helpen? Doe de training VraagMaar op 113.nl. De training duurt 1 uur.
Voor jezelf zorgen

Zorg ook goed voor jezelf. Zo kun je de hulp beter volhouden.

Hoe help je iemand met een depressie om beter te worden?

Zo help je iemand met een depressie:

Bij de behandeling
  • Help iemand om hulp te vragen bij de huisarts. Je kunt bijvoorbeeld samen bellen om een afspraak te maken.
  • Probeer niet zelf de hulpverlener te zijn. Normaal contact met vrienden en familie is juist belangrijk voor mensen met een depressie.
  • Je kunt helpen tijdens de behandeling. Zo kan iemand de behandeling beter volhouden.
Gezond leven
  • Moedig de ander aan om gezond te leven. Elke dag opstaan, aankleden, gezond eten en even naar buiten gaan. En blijven werken als dat kan. Dat helpt om beter te worden bij een depressie. Kijk voor alle adviezen bij: adviezen voor mensen met een depressie.
  • Bied geen alcohol of drugs aan. Dat kan een depressie erger maken.
Samen dingen doen
  • Stel regelmatig voor om samen iets actiefs te doen, zoals wandelen, fietsen of hardlopen.
  • Je kunt helpen bij praktische dingen, zoals koken of de administratie doen.

Hoe gaat het verder als iemand een depressie heeft?

  • Heb geduld. Beter worden van een depressie kost tijd.
  • Regelmatig contact blijft belangrijk. Spreek elke week iets af bijvoorbeeld. Ook als de ander zelf geen contact zoekt of onaardig doet.
  • Zorg dat de persoon weet wie die kan bellen voor hulp. Schrijf die nummers ook zelf op, voor als je je zorgen maakt.
  • Je kunt iemand helpen om gezond te blijven leven. Bekijk de adviezen voor mensen die een depressie hebben gehad.

Wanneer bellen als iemand die je goed kent een depressie heeft?

In deze situaties bel je direct de huisarts van jouw naaste of de huisartsen-spoedpost:

  • Iemand heeft een psychische crisis. Je merkt dat je naaste heel bang of in de war is.
  • Iemand is een gevaar voor zichzelf. Je naaste zorgt bijvoorbeeld niet goed voor zichzelf. Of beschadigt zichzelf. Of heeft plannen voor zelfmoord.
  • Iemand is een gevaar voor anderen. Je merkt bijvoorbeeld dat je naaste agressief is. Of niet goed voor de kinderen zorgt.

Bel 112 als iemands leven in gevaar is. Bijvoorbeeld: je naaste dreigt zichzelf te doden.

Probeer ervoor te zorgen dat je naaste een afspraak met de huisarts maakt in deze situaties:

  • De persoon voelt zich erg somber, bang of zonder hoop.
  • De persoon slikt medicijnen tegen depressie en wil daarmee stoppen.
  • De persoon heeft gedachten over zelfmoord.

Iemand kan dag en nacht gratis hulplijn 113 bellen of naar 113.nl gaan. 
Je mag ook zelf 113 bellen als je je zorgen maakt over iemand. Of ga naar 113.nl.

Wanneer bellen voor jezelf als je iemand steunt die een depressie heeft?

Zorg goed voor jezelf. Vraag op tijd hulp voor jezelf.

Bel je eigen huisarts bij 1 of meer van deze dingen:

  • Je voelt veel druk van de zorg voor je naaste. En je hebt weinig tijd voor jezelf.
  • Je doet dingen die je eigenlijk niet wilt.
  • Je bent bang om zelf psychische klachten te krijgen, zoals somberheid.

Je kunt ook bellen of chatten met een hulplijn:

Meer informatie als je iemand helpt met een depressie

Over deze tekst

Artsen en tekstschrijvers van Thuisarts hebben deze informatie gemaakt met:

Lees wie de informatie van Thuisarts maakt.
Lees wat een richtlijn is en hoe die wordt gemaakt.

Bron: Thuisarts.nl

Een depressie kan terugkomen. Wat kan ik doen?

In het kort

  • Je kunt opnieuw een depressie krijgen.
  • Die kans kun je kleiner proberen te maken met de adviezen, zoals:
    • elke dag dingen op vaste tijden doen
    • elke dag naar buiten gaan
    • sporten
    • praten en dingen doen met andere mensen
  • Maak een afspraak met je huisarts als de klachten terugkomen.

Hoe zorg ik dat ik niet meer depressief word?

Kans kleiner maken dat de depressie terugkomt

Een depressie kan terugkomen. Dat gebeurt bij ongeveer de helft van de mensen die een depressie hebben gehad.
Het kan bijvoorbeeld gebeuren bij veel stress, veel veranderingen in je leven of na een heftige gebeurtenis.

Zo maak je de kans kleiner dat de depressie terugkomt:

  • Blijf de adviezen volgen die je bij de behandeling hebt gekregen.
  • Gebruik het plan dat je aan het eind van je vorige behandeling hebt gemaakt met je huisarts, praktijkondersteuner of psycholoog.
  • Slik je medicijnen tegen depressie? Bespreek met je huisarts of je daarmee doorgaat.

Een plan voor als je weer depressieve klachten krijgt

Aan het eind van de behandeling heb je met je behandelaar een plan gemaakt. Dit heet een terugval-preventie-plan of signaleringsplan. Gebruik het als je weer klachten krijgt.

In het plan staan deze dingen:

  • hoe je kunt merken dat de klachten weer terugkomen
  • hoe jouw vrienden en andere mensen om je heen kunnen merken dat het weer slechter gaat met jou
  • wat jullie dan het beste kunnen doen

Adviezen om je goed te blijven voelen na een depressie

Je kunt zelf een aantal dingen doen om je goed te blijven voelen. Daarmee maak je de kans kleiner dat je weer een depressie krijgt.

Dingen op vaste tijden doen

Het helpt om elke dag dingen op vaste tijden te doen:

  • Sta op tijd op.
  • Eet elke dag op dezelfde tijden.
  • Ga op tijd naar bed. En het liefst op een vaste tijd. Dat is belangrijk voor je slaap en je stemming. Kijk voor meer adviezen bij beter slapen.
Elke dag naar buiten

Ga elke dag naar buiten. Natuur en groen geven ontspanning. Ook bewegen geeft je een beter gevoel. Ga bijvoorbeeld regelmatig naar een tuin of park in de buurt. Of maak een wandeling in het bos.

Bewegen

Bewegen is belangrijk om je goed te voelen:

  • Probeer een half uur per dag te bewegen. Lukt dat niet, begin dan rustig aan. Ga langzaam steeds iets meer doen.
    Ga bijvoorbeeld wandelen of tuinieren. Of loop of fiets naar de winkel voor je boodschappen.
  • Probeer ook te blijven sporten of te gaan sporten. Vooral hardlopen helpt om je beter te voelen. Er zijn speciale running-therapeuten. 
    Stevig wandelen of hard fietsen is ook goed. Je kunt bijvoorbeeld ook zwemmen of dansen. Je hart moet wel wat sneller gaan kloppen en je moet wat sneller gaan ademen. Dit helpt om je minder depressief en fitter te voelen. Ook slaap je er beter door.
  • Bekijk de video over bewegen.
Gezond eten

Probeer gezond te eten:

  • Eet elke dag 3 gezonde maaltijden.
  • Eet producten die vers en niet bewerkt zijn. Bijvoorbeeld verse groente, vers fruit, noten, verse kruiden en vette vis.
  • Eet of drink liever geen bewerkte producten, zoals kant-en-klare maaltijden, kant-en-klare sauzen en soepen, frisdrank, snoep en koekjes.
  • Wil je meer tips over gezond eten? Bekijk de video over goede voeding.
Geen alcohol of drugs

Drink geen alcohol, gebruik geen xtc, blow niet, gebruik geen lachgas en neem geen andere drugs. 
Alcohol en drugs maken je gevoeliger voor een nieuwe depressie.

Contact met andere mensen

Praat over je gevoel. Bijvoorbeeld met een vriend, familielid of collega. 
Spreek ook af om regelmatig iemand te bellen. Of om samen iets te gaan doen.

Het kan helpen om te praten met mensen die zelf ook een depressie hebben gehad. Je kunt deze mensen vinden via de Depressie Vereniging.

Problemen oplossen

Heb je problemen met geld, werk, het gezin of woonruimte? Probeer het niet allemaal alleen op te lossen. Vraag om hulp. Het helpt om samen oplossingen te bedenken. Bijvoorbeeld met je partner, je werkgever, de bedrijfsarts of een maatschappelijk werker van het sociale team van je gemeente.

Je dagelijkse dingen blijven doen

Blijf je gewone dingen doen, zoals werken, studeren of zorgen voor iemand.

Krijg je meer klachten? Praat er op je werk over met je leidinggevende en de bedrijfsarts. Of op school met de mentor van je studie. Soms moet er iets veranderen aan je werk of studie. Misschien kun je bijvoorbeeld tijdelijk minder werken of studeren.

Medicijnen na een depressie

Slik je medicijnen tegen depressie? Dan kun je daar het beste nog 6 maanden of langer mee doorgaan als de depressie weg is. 
Heb je al vaker een depressie gehad? Dan kun je de medicijnen het beste nog 1 jaar of langer slikken als de depressie weg is.

Daarna kun je samen met je arts beslissen om langzaam te stoppen met de medicijnen.

Je kunt ook met je huisarts beslissen dat je de medicijnen blijft slikken, en niet stopt. Bijvoorbeeld als je al vaker een depressie hebt gehad of een erge depressie had. De medicijnen maken de kans kleiner dat je weer klachten krijgt.

Veel drukker en vrolijker na een depressie

Sommige mensen zijn heel druk na een depressie. Ze voelen zich heel vrolijk, goed en sterk. Ze hebben veel gedachtes, ze slapen weinig en ze denken dat ze alles kunnen. Dat heet een manie.

Herken je dit? Of herkennen mensen die jou goed kennen dit bij jou? Vertel het je huisarts. Het kan zijn dat je een bipolaire stoornis hebt. Je hebt dan een andere behandeling nodig dan bij een depressie.

Wanneer bellen als je een depressie gehad hebt?

Maak een afspraak met je huisarts in deze situaties:

  • Je krijgt weer klachten van een depressie. Wacht niet tot de klachten erger worden.
  • Je bent heel druk en je voelt je heel vrolijk, goed en sterk. Je hebt veel gedachtes en slaapt weinig.

Bel direct de huisarts, de huisartsen-spoedpost of 112 als je plannen hebt om een einde aan je leven te maken. 
Je kunt ook dag en nacht 113 bellen. Dit is gratis. Of met iemand chatten op 113.nl.

Bel ook direct de huisarts of de huisartsen-spoedpost als je een psychische crisis hebt. Of iemand anders moet voor jou bellen.

Meer informatie over depressie

Over anti-depressiva
  • Informatie over medicijnen bij psychische ziektes: KenMed
  • Check of je met jouw medicijn mag rijden: Rij veilig met medicijnen
  • Ben je 70 jaar of ouder? Lees meer over stoppen met medicijnen tegen depressie op Apotheek.nl.

Over deze tekst

Artsen en tekstschrijvers van Thuisarts hebben deze informatie gemaakt met:

Lees wie de informatie van Thuisarts maakt.
Lees wat een richtlijn is en hoe die wordt gemaakt.

Bron: Thuisarts.nl

Ik help iemand met psychische klachten. Hoe zorg ik goed voor mezelf?

In het kort

  • Zorg ook goed voor jezelf als je iemand met psychische klachten helpt. Dan hou je de hulp beter vol.
    • Doe wat je kunt en zeg dit ook duidelijk.
    • Praat met mensen die je vertrouwt.
    • Blijf leuke dingen doen.
    • Zorg dat je goed slaapt en ontspant.
  • Voel je veel druk van de zorg? Bel dan je huisarts of de behandelaar van de persoon die jij helpt.

Hoe kun je iemand met psychische klachten helpen?

Met hulp van een familielid of vriend kan iemand met psychische klachten zich beter voelen. Dit kun je doen om te helpen:

  • Luister naar wat iemand vertelt. Probeer niet je eigen mening of adviezen te geven.
  • Zorg voor iemand. Doe bijvoorbeeld boodschappen. Dit heet mantelzorg.
  • Help tijdens de behandeling. Zo kan iemand de behandeling beter volhouden. Je kunt meegaan naar afspraken, bijvoorbeeld met de huisarts of psychiater. Die kan je ook vertellen hoe je het beste steun geeft.

Leer meer bij adviezen hoe je iemand met psychische klachten kunt helpen.

Welke zorgen kun je hebben?

Het kan zwaar zijn om iemand met psychische klachten te helpen. Je kunt je zorgen maken. Bijvoorbeeld over deze dingen:

  • Gevolgen van de psychische klachten 
    Misschien ben je bang dat iemand vrienden kwijtraakt. Of problemen met werk en geld krijgt.
  • Een gevaar voor anderen of zichzelf zijn 
    Zo kun je bang zijn dat iemand aan zelfdoding denkt.
  • Onbegrip bij anderen 
    Lees meer bij ‘Omgaan met reacties’.
  • Jullie relatie verandert 
    Je relatie met iemand met psychische klachten kan veranderen. Bijvoorbeeld met je partner. Dat komt omdat je nu voor die persoon zorgt. Of je zorgde al voor iemand, maar geeft nu meer hulp.
  • Geen hulp willen 
    Iemand kan zeggen: ‘Mijn psychische klachten zijn niet erg. Ik heb geen hulp nodig.’ Lees wat je kunt doen als iemand geen hulp wil.
  • Kinderen van iemand met psychische klachten 
    Lees meer bij zorgen over een kind van iemand met psychische problemen.

Hoe kun je de hulp zelf volhouden?

Het is belangrijk om ook goed voor jezelf te zorgen. Zo kun je iemand met psychische klachten blijven helpen.

Doen wat je kunt
  • Bedenk goed welke hulp je wilt geven. Doe alleen wat jij kunt. En zeg dit ook duidelijk.
  • Soms moet je nee zeggen als je de hulp niet kunt geven.
  • Heb je het gevoel dat je te veel moet zorgen? En daardoor weinig tijd hebt voor jezelf en andere mensen en dingen? Praat erover met de behandelaar van de persoon die jij helpt. Of met je eigen huisarts. Die kan je helpen om te doen waar jij je prettig bij voelt.
  • Praat met je leidinggevende. Misschien kun je minder werken of op andere tijden. Ook kun je vrije dagen krijgen om voor iemand te zorgen (zorgverlof).
Contact houden
  • Hou contact met mensen bij wie je je fijn voelt. Zoals familie, vrienden of buren.
  • Praat over je zorgen met iemand die je vertrouwt. Contact met anderen geeft je een beter gevoel.
  • Blijf gewone dingen doen met de persoon voor wie je zorgt. Ook leuke dingen, zoals hobby’s en uitjes. Zo hou je de relatie die je altijd had: je blijft bijvoorbeeld iemands partner, zoon of zus. En niet alleen maar de verzorger.
Extra hulp
  • Je kunt extra hulp regelen. Je hebt bijvoorbeeld recht op steun van je gemeente. Zoals iemand die je helpt bij de zorg. Of hulp om het huis schoon te maken.
Gezond leven
  • Blijf dingen doen die je leuk vindt. Bijvoorbeeld wandelen of sporten. Daar krijg je meer energie van.
  • Ga elke dag naar buiten. Buitenlucht en bewegen geven je een beter gevoel.
  • Zorg dat je goed slaapt en kunt ontspannen.

Welke hulp kun je krijgen als je iemand met psychische klachten steunt?

Je kunt ook zelf steun en advies krijgen. Zo kun je meer leren over de hulp aan iemand met psychische klachten. Dit geeft je zelfvertrouwen. Ook kun je de hulp beter volhouden.

Hulp van mensen in jouw situatie
  • Praat met mensen die ook iemand met psychische klachten steunen (lotgenoten). Zij begrijpen wat je doet en voelt. Ook kun je leren van elkaars ervaringen. Kijk op MIND Naasten Centraal en Naasten in Kracht.
  • Je kunt hulp krijgen van familie-ervaringsdeskundigen. Ook zij hebben iemand met psychische klachten gesteund. Voor hun werk helpen ze nu mensen zoals jij. Bijvoorbeeld om de zorg vol te houden. Vraag meer informatie aan de behandelaar van de persoon met psychische klachten.
Een cursus volgen
  • Volg een cursus over de hulp aan iemand met psychische klachten. De behandelaar kan je hierover meer vertellen.
Advies over de zorg en behandeling
  • Heb je vragen over de zorg die je geeft? Of wil je advies over jouw situatie? Bel dan de Mantelzorglijn van MantelzorgNL: 030 760 60 55.
  • Sommige mensen helpen bij het contact met de behandelaar. Bijvoorbeeld als je een klacht over de behandeling hebt. Dit noemen we familie-vertrouwenspersonen. Kijk bij de Landelijke Stichting Familievertrouwenspersonen.

Hoe ga je om met reacties van anderen?

Iemand met psychische klachten heeft het vaak moeilijk. Sommige mensen begrijpen dat niet. Daarom kunnen ze dingen zeggen of doen die jou een vervelend gevoel geven.

Erover praten
  • Zeg tegen die persoon hoe je je voelt bij zo’n reactie. Vind je dat lastig? Vraag dan een bekende bij het gesprek. Iemand die je vertrouwt, zoals een vriend of familielid.
  • Vraag de behandelaar om advies.
  • Vertel aan andere mensen in jouw situatie welke reacties je krijgt. En hoe je je daarbij voelt. Zij krijgen dit soort reacties vaak ook. Ook zij kunnen je advies geven.
Omgaan met negatieve gedachtes
  • Heb je zelf negatieve gedachtes over de psychische ziekte? Het helpt als je meer over de ziekte weet. Kijk bijvoorbeeld op Thuisarts.nl bij de ziekte, zoals depressie of dwangstoornis.
  • Praat over je negatieve gedachtes met iemand die je vertrouwt.
Kijk ook naar wat goed gaat
  • Zeg tegen de persoon met psychische klachten wat er goed gaat. Dit helpt jou ook om positiever over de ziekte te denken.
  • Laat iemand zoveel mogelijk dingen zelf doen. Dat geeft zelfvertrouwen.

Wanneer vraag je hulp voor jezelf?

Bel je eigen huisarts bij 1 of meer van deze dingen:

  • Je voelt veel druk van de zorg. En je hebt weinig tijd meer voor jezelf.
  • Je doet dingen die je eigenlijk niet wilt.
  • Je bent bang om zelf psychische klachten te krijgen, zoals somberheid.

Meer informatie voor familie en vrienden van iemand met psychische klachten

Op deze plekken vind je meer informatie als je iemand met psychische klachten helpt:

Over deze tekst

We hebben deze tekst gemaakt met:

Lees wie de informatie op Thuisarts.nl maakt. 
Lees wat een richtlijn is en hoe die wordt gemaakt.

Bron: Thuisarts.nl

Ik krijg een behandeling van een psycholoog bij een depressie

In het kort

  • Tijdens het eerste gesprek met de psycholoog vertel je over je klachten. 
  • De psycholoog maakt een behandelplan dat past bij jouw klachten en bij wat jij wilt. 
  • Je krijgt gesprekken en doet oefeningen, ook thuis.  

De eerste gesprekken met een psycholoog bij een depressie

Tijdens het eerste gesprek bespreek je je klachten met de psycholoog. Dit heet een intake-gesprek. 
De psycholoog luistert goed naar wat je zelf vindt en wilt. Soms krijg je een vragenlijst om in te vullen.
Als je wilt, mag je naar het intake-gesprek iemand meenemen die je goed kent.

De psycholoog stelt een behandeling voor die past bij jouw klachten en bij wat jij wilt. Dit is het behandelplan. Jullie bespreken dit samen. 
Daarna begint de behandeling. 

Welke behandelingen bij een psycholoog helpen bij een depressie?

Deze behandelingen bij een psycholoog kunnen helpen bij een depressie: 

Je gedachtes onderzoeken 

Je zoekt samen met je psycholoog uit welke gedachtes jou somber maken. Dat kunnen gedachtes zijn als: ‘Niemand vindt mij aardig’, ‘Ik kan niks’ of ‘Het is allemaal mijn schuld’. 

In de therapie onderzoek je of die gedachtes kloppen. Je leert hoe je ze kunt vervangen door andere gedachtes. Dat verandert hoe je je voelt en wat je doet.
Hierdoor ga je vaak positiever over jezelf denken. Dan worden je klachten minder. Je voelt je sterker en veiliger.

Deze therapie heet cognitieve gedragstherapie. 

Meer dingen doen 

Als je een depressie hebt, ga je vaak steeds minder doen. Hierdoor worden je klachten alleen maar erger. Tijdens de therapie probeer je dit gedrag te veranderen. 

Samen met je psycholoog maak je een plan om weer dingen te gaan doen. Hierdoor ga je je vaak na een tijdje beter voelen. Je merkt dan dat dingen ook weer goed kunnen gaan en je krijgt weer plezier in dingen.

Er is ook aandacht voor het contact met andere mensen. Als je een depressie hebt, voelt het vaak niet fijn om met andere mensen te zijn. Daardoor ga je bijvoorbeeld niet meer sporten of naar feestjes. Tijdens de behandeling leer je wat je kunt doen om je wel prettig te voelen bij anderen. Je gaat hier ook mee oefenen.

Deze therapie heet gedragstherapie. 

Therapie over contact met andere mensen 

Soms komt een depressie doordat je het moeilijk vindt om met andere mensen om te gaan. Of doordat het contact met anderen is veranderd. Bijvoorbeeld in deze situaties:

  • Iemand van wie je houdt, is overleden.
  • Je bent met pensioen gegaan.
  • Je relatie is voorbij.
  • Je hebt ruzie met iemand die belangrijk voor je is.

Met je psycholoog zoek je uit wat bij jou de oorzaken zijn. En je bespreekt waar je aan wilt werken.

Deze therapie heet interpersoonlijke therapie. 

Problemen begrijpen door kijken naar vroeger

Iedereen heeft vroeger manieren geleerd om te reageren op dingen die gebeuren in je leven. Die manieren kunnen later problemen geven. Bij deze therapie zoek je met je psycholoog uit hoe dat bij jou zit. 
Als je weet waar je problemen vandaan komen, kun je ze beter begrijpen en oplossen.

Deze therapie heet kortdurende psychodynamische therapie. 

 

Hoe gaat het verder met de behandeling van een depressie bij een psycholoog?

Vaak kun je na ongeveer 14 gesprekken met de psycholoog weer zelf verder. 

Soms wordt na een tijd duidelijk dat de therapie niet genoeg helpt. Dan is er een andere behandeling nodig. Bijvoorbeeld medicijnen, een gesprek met een andere psycholoog of met een psychiater. Bespreek dit met je psycholoog of je huisarts.

Meer informatie over depressie

Over anti-depressiva
  • Informatie over medicijnen bij psychische ziektes: KenMed
  • Check of je met jouw medicijn mag rijden: Rij veilig met medicijnen
  • Ben je 70 jaar of ouder? Lees meer over stoppen met medicijnen tegen depressie op Apotheek.nl.

Over deze tekst

We hebben deze tekst gemaakt met:

Lees wie de informatie op Thuisarts.nl maakt.
Lees wat een richtlijn is en hoe die wordt gemaakt.

Bron: Thuisarts.nl

Ik heb een depressie (informatie voor jongeren)

In het kort

  • Bij een depressie ben je langer dan 2 weken somber en heb je nergens zin in.
  • Ga naar je huisarts als je dit herkent. Die kan samen met jou beslissen welke behandeling het beste bij jou past. 
  • Snel hulp krijgen is belangrijk. De depressie duurt dan korter.
  • Een depressie is goed te behandelen.
  • Een psycholoog leert je anders te denken over je klachten. Daardoor worden ze minder.
  • Medicijnen helpen alleen als je depressie heel erg is. Of als je je niet beter voelt door de gesprekken met de psycholoog. 

Depressie

Wat is een depressie?

Bij een depressie heb je bijna nergens zin in. Ook niet in dingen die je eerst wel leuk vond. Je hebt ook bijna de hele dag een somber gevoel.

En je hebt ook 1 of meer van deze klachten:

  • je waardeloos voelen, een ‘leeg’ gevoel
  • heel moe zijn en nergens zin in hebben
  • je slecht kunnen concentreren
  • geen beslissingen meer kunnen nemen
  • je sloom voelen en geen energie hebben om te bewegen
  • ineens veel zwaarder worden
  • ineens veel afvallen
  • niet goed kunnen slapen
  • heel veel slapen
  • een onrustig gevoel hebben of steeds willen bewegen
  • niet meer willen leven, denken aan de dood of zelfmoord

Door je klachten kun je jouw normale dingen niet meer doen. Bijvoorbeeld je opleiding of werk. Maar ook de dingen die je in je vrije tijd deed, lukken niet meer.

Als je dit 2 weken lang bijna de hele dag hebt, kun je een depressie hebben.

Depressie komt veel voor, ook bij jongeren. Het kan goed worden behandeld. Vraag daarom hulp en blijf er niet te lang zelf mee rondlopen.

Het is niet iets om je voor te schamen of om je schuldig over te voelen.

Waardoor komt een depressie?

Depressie heeft niets te maken met ‘niet willen’.

Meestal is er niet 1 oorzaak, maar zorgen een paar verschillende dingen dat je een depressie krijgt. Bijvoorbeeld:

  • Je hebt andere psychische problemen.
    Bijvoorbeeld ADHD of problemen met leren. Daardoor heb je bijvoorbeeld vaak ruzie of verwachten mensen meer van je dan je kunt.
  • Je hebt een ziekte die niet over gaat, bijvoorbeeld diabetes.
  • Er zijn problemen thuis, bijvoorbeeld grote problemen tussen je ouders.
  • Je hebt geweld meegemaakt, zoals mishandeling, geweld tussen je ouders of een nare ervaring met seks.
  • Je hebt verdrietige dingen meegemaakt. Bijvoorbeeld als je ouders scheiden of als iemand overlijdt die belangrijk voor je is.
  • Er zijn veel veranderingen tegelijk in je leven.
  • Je karakter heeft invloed op hoe je voelt, bijvoorbeeld als je jezelf vaak de schuld van alles geeft.
  • Je kans op een depressie is ook groter als meer mensen in je familie het ook hebben.

Wat kan ik doen om me beter te voelen bij een depressie?

Het is belangrijk dat de mensen om je heen weten hoe je je voelt. Zij kunnen je helpen om beter te worden. Je hoeft het dan niet allemaal zelf te doen en je voelt je niet zo alleen. Dus:

  • Probeer je ouders, broer, zus, een vriend of vriendin, of je mentor op school te vertellen wat er met je is.
  • Of maak een afspraak met je huisarts als je liever eerst met iemand wil praten die je niet zo goed kent.

Meer tips:

  • Maak een plan voor je dag en schrijf dat op. Schrijf daarin:
    • hoe laat je opstaat en hoe laat je naar bed gaat
    • wanneer en wat je gaat eten
    • en wat je die dag wilt doen
  • Bewegen of sporten zorgt ervoor dat je je beter voelt. Ga bijvoorbeeld hardlopen of naar de sportschool.
  • Drink geen alcohol, gebruik geen xtc, blow niet, gebruik geen lachgas en neem geen andere drugs. Dit is belangrijk om je weer beter te voelen. Alcohol en drugs kunnen je klachten erger maken.
  • Probeer je niet schuldig te voelen. Heel veel mensen krijgen een depressie.
  • Verwacht niet te veel van jezelf. Het helpt bijvoorbeeld niet als je vindt dat je snel beter moet worden.
  • Ga elke dag naar buiten. Buitenlucht en bewegen geven je een beter gevoel.
  • Blijf niet ziek thuis. Is het moeilijk om naar school of studie te gaan? Praat daar dan over met je mentor of iemand anders van school. Als je in loondienst werkt, kan de bedrijfsarts je helpen.
  • Bedenk dingen die je oké vond om te doen. Maak er een lijstje van. Kies elke dag zo’n activiteit en ga dat doen.
  • Probeer te stoppen met piekeren. Dat kan bijvoorbeeld door beter te ontspannen.
  • Probeer in contact te blijven of te komen met anderen. Dat kan ook via internet. Misschien vind je dat makkelijker. Kijk bijvoorbeeld op Grip op je dip.

Behandeling van een depressie bij jongeren

Als je jonger dan 18 jaar bent en je huisarts denkt dat je een depressie hebt, stuurt deze je door naar een psycholoog. En soms naar een psychiater. Je krijgt tests en gesprekken. Zo komen jij en de psycholoog of psychiater te weten hoe je het beste geholpen kunt worden.

Ben je 18 jaar of ouder? En zijn je klachten niet heftig? Dan kan de huisarts of de praktijkondersteuner je ook behandelen.
Als je klachten wel heftig zijn, stuurt de huisarts je door.

Gesprekken met een psycholoog

Wat helpt bij een depressie is een behandeling die gedragstherapie heet. Je hebt dan gesprekken met een psycholoog en leert verschillende dingen:

  • Je praat over je klachten en over hoe ze zijn ontstaan.
  • Je ontdekt hoe je zelf invloed hebt op hoe je je voelt.
    Door een depressie doe je vaak niks meer. Je gaat zitten wachten tot je weer zin krijgt in iets. Maar het werkt juist beter om iets te gaan doen.
    Kies een activiteit waarvan je denkt dat het te doen is. En schrijf op of je je daarna iets beter voelt of niet. Zo ontdek je hoe je je beter kunt voelen.
  • Je oefent en leert om problemen op te lossen.
  • Je oefent en leert manieren om je te ontspannen.
  • Je leert om negatieve gedachten te veranderen.
    Bij een depressie hoort piekeren en alles somber zien. Je denkt dingen die in het echt niet waar zijn, bijvoorbeeld dat je nergens goed in bent.
    Je leert om je gedachten te onderzoeken. Kloppen ze wel? Als ze niet kloppen, ga je ze vervangen door gedachten die veel positiever zijn. Door dit te oefenen, verminderen je klachten.
Gesprek met je ouders of school

Meestal wil de psycholoog ook met je ouders praten over jou. Bijvoorbeeld om je ouders te leren hoe ze jou het best kunnen helpen. Dat heet oudertherapie. Als je dat niet wilt, mag je het zeggen. Soms vraagt de psycholoog ook aan je of die contact mag hebben met je school.

Medicijnen bij een depressie bij jongeren

Medicijnen tegen depressie heten antidepressiva. Je krijgt deze medicijnen als jongere alleen als je depressie heel erg is. Of als je depressie niet beter wordt door de gesprekken met de psycholoog. 

Als je medicijnen tegen depressie slikt, kun je de eerste weken meer gaan denken aan de dood. Daarna wordt dat weer minder.
Dit is een bijwerking van de medicijnen. Jongeren krijgen die bijwerking vaker dan volwassenen.

De medicijnen zijn niet verslavend. Als het beter met je gaat, slik je de medicijnen nog 6 maanden. Daarna overleg je met je arts of je kan stoppen.

Kijk ook bij medicijnen tegen depressie gaan gebruiken.

Gaat mijn depressie weer over?

Meestal gaat een depressie weer over. Soms na een paar weken. Maar het kan ook langer duren, bijvoorbeeld een half jaar. Bij de helft van de patiënten is de depressie na 6 maanden over.

Als je 1 keer een depressie hebt gehad, betekent dat niet dat je hier de rest van je leven last van houdt. Maar soms komt een depressie later in je leven weer terug.

Aan het einde van de behandeling kijk je daarom met je psycholoog hoe je een volgende depressie snel kunt herkennen. En wat je zelf kunt doen om te zorgen dat je niet weer depressief wordt.

Merk je dat je klachten terugkomen? Maak meteen een afspraak met je huisarts. Wacht niet tot de klachten erger worden. Snel hulp zoeken is heel belangrijk. De depressie duurt dan minder lang. Ook is de kans dat de depressie later nog eens terugkomt dan kleiner.

Een klein deel van de jongeren die een depressie heeft gehad, krijgt manische periodes. In een manische periode ben je veel actiever en veel zelfverzekerder dan je gewend bent van jezelf. Als je dit herkent, ga dan terug naar je huisarts. Het kan zijn dat je manisch depressief (bipolair) bent. Je hebt dan een andere behandeling nodig dan bij een depressie.

Wanneer bellen bij een depressie?

Je bent altijd welkom bij je huisarts. Het helpt echt om met iemand te praten als je je slecht voelt.

Bel direct de huisarts, de huisartsenpost of 112 als je plannen hebt om een einde aan je leven te maken.
Je kunt ook dag en nacht 113 bellen. Dit is gratis. Of met iemand chatten via 113.nl. Dit is anoniem. Je hoeft alleen te zeggen hoe je heet. En als je dat niet wilt, kun je een naam verzinnen.

Bel je huisarts om een afspraak te maken:

  • als je je somber, angstig of wanhopig blijft voelen
  • als je wilt praten over omgaan met alcohol of drugs
  • als er thuis problemen zijn, bijvoorbeeld als je ouders veel alcohol drinken of veel ruzie hebben
  • als je vaak aan de dood denkt

Meer informatie over depressies

  • Informatie over depressie: Brainwiki.nl en MINDyoung.nl. 
    Hier vind je ook filmpjes en verhalen van andere jongeren met een depressie.
  • Als je vader of moeder psychische problemen of een verslaving heeft: Koppsupport.nl.
  • Als je denkt aan zelfmoord: 113.nl. 
    Hier vind je ook ervaringen van anderen. En kun je chatten, bellen of e-mailen met psycholoog of iemand die ook zelfmoord-gedachten heeft gehad.

We hebben deze tekst gemaakt met de adviezen voor psychologen en andere therapeuten over depressie. 

Bron: Thuisarts.nl

Ik wil misschien medicijnen tegen depressie gaan slikken (anti-depressiva)

In het kort

  • Medicijnen tegen depressie kunnen je minder somber maken.
  • Ze kunnen ook bijwerkingen geven, zoals hoofdpijn, misselijk zijn en angst.
  • Na 4 tot 6 weken bekijk je met je arts of het medicijn helpt.
  • Blijf het daarna nog een half jaar of langer slikken.

Wanneer kun je voor medicijnen tegen depressie kiezen (anti-depressiva)?

Medicijnen tegen depressie heten anti-depressiva. Ze kunnen je minder somber maken.

Als je een depressie hebt, kun je voor anti-depressiva kiezen in 1 van deze situaties:

  • Je hebt een erge depressie. Dat is een depressie waarbij je je dagelijkse dingen niet meer kunt doen.
  • Je hebt een depressie en een angststoornis.
  • Je hebt een paar maanden hulp van de praktijkondersteuner gehad en dat heeft niet genoeg geholpen. Dan kun je naar een psycholoog gaan of medicijnen gaan slikken.
  • Je hebt een paar maanden hulp van een psycholoog gehad en dat heeft niet genoeg geholpen. Bespreek met je psycholoog of je door wilt gaan met de behandeling of wilt stoppen.

Ook als je zwanger bent of wilt worden, kun je medicijnen tegen depressie met je arts bespreken. Kijk bij anti-depressiva en zwangerschap.   

Bijwerkingen van medicijnen tegen depressie (anti-depressiva)

Medicijnen tegen depressie kunnen bijwerkingen geven, zoals:

  • misselijk zijn
  • diarree of juist moeilijk kunnen poepen
  • hoofdpijn
  • geen zin in eten
  • angstig zijn
  • je onrustig voelen, een nerveus gevoel
  • slecht slapen
  • seksuele problemen
    Zoals minder zin in seks, minder stijve penis, de vagina wordt moeilijker vochtig of moeite met klaarkomen.
  • zwaarder worden

De meeste bijwerkingen worden na een paar dagen of weken minder, of verdwijnen helemaal.
Seksuele problemen blijven zolang je het medicijn slikt. Ook blijf je vaak wat zwaarder zolang je het medicijn slikt.

Als je net begint met het medicijn, kun je eerst een tijd meer sombere gedachten krijgen, bijvoorbeeld over de dood. Vertel dit aan je huisarts of psychiater. 
Jonge mensen tussen 18 en 25 jaar hebben deze bijwerking iets vaker.

Meer over bijwerkingen van anti-depressiva vind je op apotheek.nl bij de naam van het medicijn, bijvoorbeeld: citalopram, escitalopram, fluoxetine en sertraline.

Adviezen als je medicijnen tegen depressie gaat slikken

In het begin praat je vaak met je arts: elke week of elke 2 weken. Jullie bespreken hoe het met je gaat.

  • Heb je last van bijwerkingen? Vertel het je arts.
  • Vertel het als je meer denkt aan de dood.
  • Voel je je overdag slaperig door het medicijn? Slik het dan ’s avonds.
  • Je mag niet rijden zolang je bijwerkingen hebt.
  • Je kunt last van angst krijgen als je net begint met het medicijn. 
    Praat er met je arts over. 
    Helpt dat niet genoeg en heb je last van heftige angst? Dan kan je arts je een recept voor kalmerings-pillen geven. Die kunnen de ergste angst wat minder maken. 
    Gebruik de kalmerings-pillen niet langer dan 2 weken.
Niet gebruiken als je een medicijn tegen depressie slikt

Gebruik deze middelen niet:

  • alcohol
  • drugs
  • pijnstillers zoals ibuprofen, naproxen en diclofenac (NSAID’s)
    Paracetamol mag wel.
  • kruiden-middelen zoals passiflora, valeriaan, sint-janskruid (hypericum), 5-HTP en cannabis-olie (CBD-olie)
Bespreken of het medicijn helpt

Na 4 tot 6 weken bekijk je samen met je arts of het medicijn bij jou helpt. 

  • Voel je je niet beter? Dan kan je arts je pillen geven waar meer medicijn in zit. Of je een ander medicijn tegen depressie geven. 
    Soms moet je samen met je arts langere tijd zoeken naar het beste medicijn voor jou. Dat is een middel dat helpt en weinig bijwerkingen heeft bij jou.
  • Voel je je beter? Blijf het medicijn dan nog een half jaar of langer slikken. Dan is de kans dat de depressie weer terugkomt kleiner. 
    Heb je vaker een depressie gehad? Dan is langer dan 1 jaar doorslikken beter.
  • Stop niet opeens met je medicijn. Stoppen met anti-depressiva moet namelijk langzaam.

Wanneer werkt een medicijn tegen depressie?

Medicijnen tegen depressie kunnen na een paar weken helpen. 
Merk je nog niets? Ga dan wel door met het medicijn. Je kunt ook pas wat later merken dat het medicijn helpt.
Na ongeveer 5 weken bespreek je met je arts of het medicijn helpt.

Hoe lang kun je een medicijn tegen depressie het beste slikken?

Je kunt een medicijn tegen depressie het beste een half jaar of langer slikken.

Na een half jaar bespreek je met je arts wat je wilt: het medicijn blijven gebruiken of langzaam stoppen. 
Heb je vaker een depressie gehad? Slik je medicijn dan 1 jaar en bespreek dan met je arts wat je wilt.

Kijk ook bij omgaan met depressie die terug kan komen.

Wanneer bellen als je een medicijn tegen depressie gaat slikken?

Bel direct je arts of de persoon die jou behandelt als je steeds vaker gedachten aan zelfmoord hebt.

Bel je arts om een afspraak te maken bij 1 van deze dingen:

  • Je krijgt veel last van bijwerkingen.
  • Je krijg last van angsten.
  • Je depressie wordt erger.
  • Je wilt meer of minder van het medicijn gaan gebruiken.

Meer informatie over depressie

Over anti-depressiva
  • Informatie over medicijnen bij psychische ziektes: KenMed
  • Check of je met jouw medicijn mag rijden: Rij veilig met medicijnen
  • Ben je 70 jaar of ouder? Lees meer over stoppen met medicijnen tegen depressie op Apotheek.nl.

Over deze tekst

Artsen en tekstschrijvers van Thuisarts hebben deze informatie gemaakt met: 

Lees wie de informatie van Thuisarts maakt.
Lees wat een richtlijn is en hoe die wordt gemaakt.

Bron: Thuisarts.nl

Ik voel me somber of depressief en krijg hulp van de praktijkondersteuner

In het kort

  • Voel je je somber of depressief? Je kunt hulp krijgen van de praktijkondersteuner.
  • Bijvoorbeeld bij:
    • omgaan met problemen
    • meer dingen gaan doen
    • gedachten en gedrag veranderen

Somber of depressief

Voel je je al een paar maanden somber? Of heb je een depressie? 
De praktijkondersteuner voor psychische klachten (poh-ggz) kan je dan vaak helpen. Een praktijkondersteuner werkt bij je huisarts. 
Meestal heb je eerst een afspraak met je huisarts. Die kan je doorsturen naar de praktijkondersteuner.

Soms is er geen praktijkondersteuner. Dan kan je huisarts je doorsturen naar een psycholoog.
Ook bij een erge depressie kan een psycholoog je helpen. Of medicijnen. 

Hulp van de praktijkondersteuner bij somberheid of een depressie

Er zijn verschillende manieren waarop de praktijkondersteuner je kan helpen:

Dingen gaan doen

Als je somber of depressief bent, doe je vaak minder. Je zegt misschien dingen af. Maar daardoor ga je je juist slechter voelen. 
Je gaat met hulp van de praktijkondersteuner dingen bedenken die je leuk vond om te doen: je maakt een activiteiten-lijst. Die dingen ga je doen. Daarna kijk je hoe je je voelt. 
Zo merk je dat je je beter voelt door dingen te doen. 
Deze behandeling past bij je als je weinig doet door het sombere gevoel.

Je gedachten en je gedrag veranderen

Heb je veel last van negatieve gedachten? Je kunt leren om die te veranderen. Dit heet cognitieve gedragstherapie.
Eerst onderzoek je je gedachten. Zijn ze eigenlijk wel waar? En helpen ze je, of niet?
Je bedenkt welke gedachten beter kloppen en jou wel kunnen helpen. Die gedachten kun je tegen jezelf zeggen in moeilijke situaties.

ACT

Met de therapie ACT leer je dat gedachten komen en gaan. En dat gedachten niet de waarheid zijn. Ook leer je moeilijke gevoelens voelen en accepteren. Zo voel je meer ruimte om te doen wat voor jou echt belangrijk is in je leven.
ACT is de afkorting van Acceptatie en Commitment Therapie.

Omgaan met problemen

Sommige problemen kun je niet zelf oplossen. Je kunt er wel mee om leren gaan. Je leert manieren hoe je dit kunt doen. 
Deze hulp past bij jou als er veel problemen tegelijk zijn. 
De behandeling heet Problem Solving Treatment (PST).

Mindfulness en je gedachten en gedrag veranderen

Je leert om in het hier en nu te zijn. 
Je krijgt meditatie-oefeningen. Je leert ook je gedachten en gedrag veranderen. 
Deze hulp past vooral bij jou als je vaker sombere of depressieve periodes hebt. 
Deze behandeling heet mindfulness-based cognitieve therapie (MBCT).

Digitale behandeling

Soms kun je een deel van de behandeling digitaal volgen. De praktijkondersteuner bespreekt dan met je of dit bij jou past.

Hoe maak je een activiteiten-lijst?

Als je je somber of depressief voelt, is dingen gaan doen vaak lastiger. Het kan helpen om een activiteiten-lijst te maken.

Denk eerst na over deze vragen:

  • Wat vond ik vroeger leuk om te doen?
  • Welke dingen doe ik nu niet meer? 
    Heb je gedachtes die daarbij in de weg zitten? Of doe je iets niet meer door dingen die gebeurd zijn? Of door mensen in je omgeving?
  • Wat kan ik doen om die activiteiten toch te doen?
  • Wie kan mij daarbij helpen?

Maak een lijst met dingen die je gaat doen. Dan ben je al een heel eind.
Kies dan waar je mee begint. Spreek met jezelf af wanneer.

Neem de lijst mee naar je praktijkondersteuner. Bespreek hoe het gaat. 
Als het niet direct lukt, bekijk je samen waar dat door komt. Soms gaat het beter als je iets anders kiest om mee te beginnen.

Na hulp van de praktijkondersteuner bij somberheid of depressie

Na 2 of 3 maanden bekijk je samen hoe het met je gaat.

Heeft de hulp genoeg geholpen? Dan kun je zelf weer verder. Blijf de adviezen volgen en de dingen doen die je geleerd hebt.

Voel je je nog depressief? Praat met je huisarts. Je kunt naar een psycholoog gaan of medicijnen tegen depressie gaan slikken. De keuzehulp Depressie kan je helpen om een behandeling te kiezen. 

Wanneer bellen bij een depressie?

Bel direct de huisarts, de huisartsen-spoedpost of 112 als je plannen hebt om een einde aan je leven te maken. 
Je kunt ook dag en nacht 113 bellen. Dit is gratis. Of met iemand chatten via 113.nl.

Bel ook direct de huisarts of huisartsen-spoedpost als je een psychische crisis hebt. Of iemand anders moet voor je bellen.

Bel je huisarts of andere behandelaar om een afspraak te maken in 1 van deze situaties:

  • De depressie wordt erger.
  • Je krijgt ook last van angst. Of angsten worden erger.
  • Je ervaart de wereld als vreemd en eng. Je hoort, ziet of denkt vreemde dingen. Dit kan het begin van een psychose zijn.
  • Je denkt vaak dat je niet meer wilt leven of je denkt vaak aan de dood.
  • Je slikt medicijnen en je krijgt veel last van bijwerkingen.
  • Je voelt je na de depressie heel vrolijk, goed en sterk. Je slaapt weinig. Het kan zijn dat je een bipolaire stoornis hebt.

Over deze tekst

Artsen en tekstschrijvers van Thuisarts hebben deze informatie gemaakt met:

Lees wie de informatie van Thuisarts maakt.
Lees wat een richtlijn is en hoe die wordt gemaakt.

Bron: Thuisarts.nl

Ik denk aan zelfmoord

In het kort

  • Het is belangrijk om je gedachten aan zelfmoord uit te spreken.
  • Vertel het aan een vriend, iemand anders die je vertrouwt of je huisarts.
  • Of bel hulplijn 113 of chat via 113.nl. Dat kan dag en nacht.
    Ben je nu in levensgevaar, bel dan 112.
  • Hulp kan ervoor zorgen dat je anders naar het leven gaat kijken.

Hoe kan het komen dat je aan zelfmoord denkt?

Denken aan zelfmoord (zelfdoding, suïcide) heeft meestal meer oorzaken:

Somber en veel stress

Als je denkt aan zelfmoord, voel je je vaak erg somber. Je kunt je ook depressief, angstig of wanhopig voelen. Dit geeft veel stress. Daar zoek je een oplossing voor. 
De meeste mensen die gedachten aan zelfmoord hebben, willen niet dood. Maar het leven zoals ze dat nu ervaren, dat willen ze niet meer.

Veel stress kun je bijvoorbeeld krijgen van heftige dingen. Zoals:

  • je werk kwijtraken
  • geldproblemen, schulden
  • je eenzaam voelen
  • je relatie kwijtraken
  • moeten leven met een ziekte
  • drank of drugs gebruiken
Steeds zwaarder

Als de stress te erg is en te lang duurt, voelt dat steeds zwaarder. Je kunt de hoop verliezen dat het ooit weer beter wordt. Je kunt je depressief voelen. Of je voelt veel verdriet, heftige angst, haat, boosheid, schaamte of paniek. De emoties zijn zo erg dat je aan niks anders meer kunt denken. Je kunt je heel eenzaam voelen. 
Misschien voel je je schuldig. Bijvoorbeeld omdat je denkt dat andere mensen last van jou hebben.

Gevoelig zijn voor denken aan zelfmoord

Niet iedereen met veel stress, somberheid of schuldgevoel krijgt gedachten aan zelfmoord. Je kunt hier gevoeliger voor zijn. Bijvoorbeeld:

  • door een aanleg in je hersenen
  • door hoe je denkt
  • door hoe het bij jou thuis vroeger was, of nu nog is
  • doordat iemand in jouw omgeving zelfmoord heeft gepleegd, of dat heeft geprobeerd

Adviezen als je aan zelfmoord denkt

Als je denkt aan zelfmoord, is het belangrijk dat je je gedachten aan iemand vertelt. Dat kan helpen. Ook als je je heel rot voelt en geen hoop meer hebt. Je denkt nu steeds dezelfde negatieve dingen.

Praten kan helpen om daaruit te komen. En wat rust en ruimte in je hoofd te krijgen.

Je kunt praten met:

  • iemand die je vertrouwt 
    Bijvoorbeeld een vriend of iemand in je familie. Of iemand van je school, werk, sportclub, kerk of moskee.
  • je huisarts 
    Huisartsen zijn gewend om dit soort moeilijke onderwerpen te bespreken. En ze weten welke vormen van hulp er zijn.
  • je psycholoog of psychiater 
    Als je al een behandeling krijgt voor bijvoorbeeld depressie of angst, kun je praten met de persoon die jou behandelt.
  • iemand van de hulplijn 113 
    Je kunt chatten op 113.nl of gratis bellen met 113. Dit is anoniem. Je zegt alleen je naam. Als je dat niet wilt, kun je een naam verzinnen. Verder wordt er geen informatie gevraagd.
Neem geen alcohol en drugs

Neem geen alcohol of drugs.
Het lijkt misschien alsof alcohol en drugs je helpen om te ontspannen. Maar ze maken het erger. Door alcohol en drugs kun je in een roes raken. Je weet dan niet meer goed wat je doet. En of de beslissingen die je neemt goed voor je zijn.

Doe dingen tegen stress

Als je steeds denkt aan zelfmoord, geeft dat veel stress. Tegen die stress kun je bijvoorbeeld deze dingen doen:

  • op tijd naar bed gaan en op tijd opstaan
  • bewegen, zoals wandelen, hardlopen of sporten
  • oefeningen doen om te ontspannen, op 113 vind je een paar oefeningen waar je naar kunt luisteren
  • mediteren

Lees meer over omgaan met stress en hulp bij problemen, zoals geldproblemen.

Maak een veiligheidsplan

Maak je eigen veiligheidsplan. Of doe dat samen met je huisarts.

Welke hulp is er als je denkt aan zelfmoord?

Bij gedachten aan zelfmoord kun je deze hulp krijgen:

Hulp van je huisarts

Denk je aan zelfmoord en wil je hulp? Maak dan een afspraak met je huisarts. Die probeert er eerst voor te zorgen dat je veilig bent. Soms vraagt de huisarts de mensen om je heen om daarbij te helpen.

Samen met je huisarts kun je een veiligheidsplan maken. Hierin schrijf je op hoe je merkt dat het niet goed met je gaat. En wat jou dan helpt om rustiger te worden. Ook schrijf je op wie je kunt bellen voor hulp.

Ook bespreek je met je huisarts wat voor jou de beste behandeling is. Dat kan bij de huisarts of praktijkondersteuner. Of de huisarts stuurt je door, bijvoorbeeld naar een psycholoog.
Je krijgt uitleg over hoe gedachten aan zelfmoord kunnen ontstaan. En welke behandelingen er zijn. Ook praat je over hoe je om kunt gaan met deze gedachten.

Snel hulp bij een crisis

Soms zijn je klachten zo heftig dat er snel hulp nodig is. Je wordt dan doorgestuurd naar de crisisdienst. 
Bij de crisisdienst werken psychologen, psychiaters en verpleegkundigen die veel weten over psychische klachten. Zij kunnen je helpen zodat je heftige klachten een beetje minder worden. Daarna sturen ze je door naar een andere psycholoog of psychiater.

Hieronder staan behandelingen die je kunt krijgen als je aan zelfmoord denkt:

Gesprekken met een psycholoog (psychotherapie)

Bij psychotherapie heb je gesprekken met een psycholoog, psychotherapeut of psychiater. Je bespreekt samen waar de gedachten aan zelfmoord door kunnen komen. En wat eraan gedaan kan worden.
Je kunt ook de vragen bespreken waar je vaak aan denkt. Bijvoorbeeld: Hoe kan ik leven met mijn pijn? Wat maakt mijn leven nog waardevol? Wie zou mij missen? 
Je kunt bespreken hoe je over het leven denkt. Bij zingeving vind je hier meer informatie over.

Hulp van hulplijn 113

Bij hulplijn 113 kun je ook een korte therapie krijgen. Dat kan via e-mail, chat of telefoon. Je huisarts hoeft je niet door te sturen. Op de website staan ook tests en cursussen die je zelf kunt doen.

Je kunt ook de BackUp app op je telefoon zetten. Daarin zet je jouw hulpmiddelen voor moeilijke momenten. Zoals fijne muziek of foto’s die jou hoop geven. En dingen om te doen die jou rustiger maken. Zo kan de BackUp app je helpen als je het moeilijk hebt. 

Medicijnen

Soms kunnen medicijnen helpen. Bijvoorbeeld als je een depressie hebt, een bipolaire stoornis hebt of gevoelig bent voor psychoses. Of als je erg angstig bent.

Naar een ziekenhuis

Als je situatie niet veilig is, kun je soms het beste een tijdje naar een ziekenhuis. Dat besluit wordt samen met jou genomen, als dat kan.

Wanneer bellen als je denkt aan zelfmoord?

  • Voel je je erg somber, angstig, wanhopig of in paniek?
  • Verlang je ernaar om dood te zijn?
  • Wil je een einde aan je leven maken?

Zoek dan direct hulp:

Als je nu in levensgevaar bent: bel 112.

Hulp van maandag tot en met vrijdag tot 5 uur ’s middags
  • je eigen psycholoog of psychiater als je die hebt
  • je huisarts: die kan je doorsturen naar de crisisdienst als dat nodig is
Hulp na 5 uur ’s middags, ’s nachts en in het weekend
  • je psycholoog of psychiater, via een telefoonnummer voor spoed
    Niet elke behandelaar heeft zo’n spoednummer.
  • de huisartsen-spoedpost
24/7 hulp van 113

De hulplijn 113 kun je dag en nacht bellen. Of chat op 113.nl.
Je hoeft je naam niet te zeggen. 

Meer informatie over denken aan zelfmoord

Over deze tekst

Artsen en tekstschrijvers van Thuisarts hebben deze informatie gemaakt met:

Lees wie de informatie van Thuisarts maakt.
Lees wat een richtlijn is en hoe die wordt gemaakt.

Bron: Thuisarts.nl

Thuisarts logo

Een deel van de informatie op deze pagina komt van Thuisarts. Thuisarts is een samenwerkingsverband van het Nederlands Huisartsen Genootschap met de Federatie Medisch Specialisten en Patiëntenfederatie Nederland.

Lotgenotencontact?

Bij de Depressie Vereniging kun je in contact komen met lotgenoten, ervaringen delen en steun vinden van mensen die weten wat het betekent om met depressie te leven. Ze organiseren ook bijeenkomsten en activiteiten die je helpen om je minder alleen te voelen.

Ga naar Depressie Vereniging

Hulp en informatie?

MIND biedt betrouwbare informatie over depressie en andere psychische klachten, en ondersteunt mensen met praktische tips, advies en begeleiding bij het vinden van hulp.

Ga naar MIND